Sto’ topo epù, e straa Roka-Nauna mèrażże ti’ straa pu èrkato attin Aglisieddha tis Aja Lucia pù Lizzanieddho, diaènne attin Maddonna tu Mantovanu ce ìbbie sto’ Monastero tis Konsolaziuna pù Martana, iche mian edikola, ena’ simai ja cinu pu diaènnane pù ‘cì.
Isi edikola lisarìu, diu metru apsilì, èndiażże puru jà sciopì dopu èvvreche. Ecessu este vammeni e Maddonna mô Pedài. Ma àrtena ‘e’ toriete tipo pleo jô nerò pu èvvreche pànu-ti.
E edikola pu ìone mia’ pila (pos kui to korafi pu stei ampì), pu este pejammeni sto choma, àrtena stei sti’ Casa-museo della Civiltà Contadina e della Cultura Grika, mènonta to’ cerò ndiastikò na jurisi sto’ topo’-ti. Iche puru tus gonfu o gronfi stus tichu lisarìu pu ndiàżżatto na visìsune cinu pu kkatènnane o nnènnane att’ ampària.
Pleon ambrò’, àrtena sożżome di ti e straa meràżżete es diu. Mia kulusà tartèa katènnonta. Mia’ forà itti strauliddha to’ scimoni jènato ena’ potamài ce to nerò ere katènnonta attes Serre, kulusa sto choma tu Jà Vlasìu, diàenne atto’ Pasulo ce èttażże sti’ Limini.
Echi pràmata grammena atto’ 1867 (chijettokosce axintattà) ce atto’ 1899 (chije ttokosce annovintannea) pu milune pu citto potamài ce ja tuo pistèome ti tûche jalìssia.
Pleon ambrò’ echi mian addhi’ straa, cini tis Akona (Icona) pu nònnete min addhi ce es utto topo echi mian Aglisieddha, e Kuneddha, pu stei ecì pù tossu sekulu, ma àrtena en’ oli katalimmeni. Ris tus chronu ’60 chijenneakosce axinta pìane ecì tossi pellegrini.
Sto’ 2006 (diu chijàe exe) o Comune tis Kalimera nsìgnase na stiasi olo’ cino pu iche mìnonta ecì. O Dott. Rielli èkame cino pu ìsose, na filaxi cino pu iche vammeno panu ston ticho.
Ess enan addho ticho echi mia’ koneddha kèccia epù stei singao HOC ce ηος ( questo). Tuo mas kanni na pume ti, “teleste” , èrkete atto medioevo.
O Vincenzo Peluso ce depoi o Marcello Abramo Lefons, lèane ti “teleste” ston affresco iche vammenu ton Ajo Sergio ce ton Ajo Bacco. O Dott. Giovanni Giangreco pu polema sti’ Sovraintendenza ai Beni Culturali, ele ti, e ìkona pu stei vammeni kau stin dorsìa tis Maddonna, soggeste pu ene e Aja Cecilia pu ste’ nghiżżi kanè prama pu ndalì.
Vvrìkane es utto topo puru mia’ lampa, ce mia’ kampaneddha pu teleste ìone ena’ ex voto o este panu sto raddì tos pellegrino.
Ola utta pràmata ta sòżżome kanonisi na nnorìsome tus topu dikù’-ma.